“Ploos van Amstel” zegt een kleine man, die opstaat uit een groepje mensen als ik binnenkom in Kunsthandel Kruis-Weg68. Een diepe, smalle ruimte met een geschiedenis van verschillende grootheden. Jaap is begin november 90 jaar geworden en om deze reden is er veel om hem te doen: verschillende exposities en de mogelijkheid hem te spreken bij de opening hiervan. Je zou haast denken dat zoveel activiteit op die leeftijd niet bij te houden is, maar zijn hoge leeftijd schijnt hem weinig te doen.

Waar het allemaal begon
Jaap was al vanaf heel kleins af aan veel aan het schetsen en schilderen. Voor hem was duidelijk dat kunst zijn passie was, en niets anders. Beeldende kunst heeft hij niet perse van huis uit meegekregen, maar cultuur was een belangrijk aspect in zijn jeugd. Zo werd thuis aan muziek veel aandacht besteed. Jaaps ouders stimuleerden hem om te doen waar hij goed in was, beeldende kunst.
In 1950 studeerde hij af aan de Amsterdamse Academie voor Beeldende Vorming. Hierna heeft hij op verschillende lagen van het onderwijs lesgegeven. Hij eindigde waar hij zelf begon; als docent schilderen en tekenen aan dezelfde academie. Het lesgeven deed hij twee keer per week om zo nog wel aan zijn eigen werken toe te komen.

“de structuur van de aarde intrigeert mij, er zit veel leven in de aarde. De strijd van de jaren, en verbrokkeling.”

Jaap maakt veel schetsen ter voorbereiding van zijn schilderijen, tekeningen en aquarellen. Zijn manier van werken is, zeker gezien zijn leeftijd, vernieuwend. Deze expositie is voornamelijk geïnspireerd door de aarde. De horizon is vaak niet heel duidelijk aangegeven, maar hoger geplaatst op het doek. “De structuur van de aarde intrigeert mij, er zit veel leven in de aarde. De strijd van de jaren, en verbrokkeling,” licht Jaap toe.

hb ploos van amstel schilderij 1
Terwijl wij achterin bij ‘Kruis-weg 68’ hebben plaatsgenomen valt mijn oog op een werk. Er hangt aan de muur een schilderij met een hele hoge horizon. Het is veruit het meest abstracte werk dat er tentoongesteld wordt. “Dit werk heb ik gemaakt doormiddel van zand. Hierdoor komen er structuren naar boven die de aarde op zijn best laat uitkomen.”

hb ploos van amstel schilderij 2
Dat hij veel gereisd heeft blijkt wel. Een groter werk, gemaakt van een vulkanisch landschap, hangt recht voor de ingang. Het is geïnspireerd op een vulkaan in Frankrijk. Voornamelijk de Mediterrane landen van Europa zijn voor hem een inspiratie. Dit is goed terug te zien omdat er voornamelijk gebruik is gemaakt van donkere aardse tinten.

Distantie
Het maken van schetsen doet Jaap het liefst in de buitenlucht. Meer als een soort geheugensteuntje, niet zozeer het echte werk zelf. “Je moet af en toe afstand nemen van de plek waar je door geïnspireerd bent. Dit maakt distantie mogelijk.”
En distantie maakt zijn werk interessant. Door gebruik te maken van lagen verf wordt er een diepte gecreëerd die het mooist te zien is van een afstand. Je wordt als het ware gefopt, net zoals sommige landschappen dat ook kunnen doen.

Ook al heeft hij net zijn negentigste verjaardag gevierd, hij blijft gewoon doorgaan. “Ik doe het wel allemaal wat rustiger aan dan vroeger hoor,” zegt hij met een glimlach. Maar zeker in deze tijd, met alle bezuinigingen op cultuur, is het goed om te zien dat het zelfs een man van 90 nog lukt zich staande te houden.
T/m 10 januari is er in de Philharmonie een mini-tentoonstelling te zien van Jaap Ploos van Amstel.

Tekst: Carmen Koppejan
Foto’s: Félice Hofhuizen

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here