Wat zonder enig afdoen een zeer geslaagde, informatieve avond was, leek eerder af te stevenen op een normale, ietwat dorpse TEDx. Toch kreeg TEDxHaarlem 2020 in de grande finale het internationale allooi waar we op zaten te wachten. Afgelopen week lagen de rode loper en welbekende rode stip in een door TEDx-sferen onder gedompelde, uitverkochte Philharmonie.

TEDxHaarlem 2020

“Voedselverbouwing moet drastisch anders”

Hidde Boersma

Met onder andere de twee antitabaksindustriedoctoren Wanda de Kanter en Pauline Dekker, commercieel directeur Dutch Grand Prix Tijmen Bos en klimatoloog en extinction Rebellion-lid Ernst-Jan Kuiper was het palet van sprekers – allen in het Engels – uiterst breed. In het eerste blok was het de beurt aan Hidde Boersma. Ecomodernist Hidde sprak over de voedselproductie in onze wereld. Onze wereldwijde landbouwgronden zijn niet toereikend om het groeiend aantal mensen te blijven voeden. In Afrika komen er volgens voorspellingen tot 2050 ruim een miljard mensen bij. Het voeden van al deze mensen, op de manier zoals wij nu onze landbouwgronden gebruiken, is niet haalbaar. Zo stelde Hidde. “We moeten drastisch op een andere manier voedsel verbouwen.”

TEDxHaarlem 2020
Wanda de Kanter en Pauline Dekker

Toneelstukje maakt indruk

Wat ook anders moet is de verkoop van sigaretten in supermarkten – of eigenlijk moet de verkoop stoppen. Longartsen Wanda de Kanter en Pauline Dekker strijden al jaren tegen de tabaksindustrie. Pakkend was hun gestelde voorbeeld – gehuld in een toneelstukje – van een overleden longkankerpatiënt. De gespeelde dialoog tussen een familielid van de patiënt en een Nederlandse supermarktdirecteur maakte indruk. Het menselijke aspect en de commerciële belangen stonden lijnrecht tegenover elkaar. Hierna spraken de vrouwen in hun rol als longartsen over de misère die zij dagelijks treffen bij kankerpatiënten. Hun rede kreeg extra kracht met het nieuws dat ze de politiek nu zo ver hebben gekregen om te kijken naar een verbod van sigaretten in supermarkten. Wat volgde was een luid applaus.

Geen mobiel in de pauze 

Na de pauze sprak Nart Wieland over big data. Big Brother is niet langer watching us, maar is guiding us. Als voorbeeld toonde hij een internetfilmpje waarin toeristen de navigatie van hun Iphone volgden en levensgevaarlijk door de Piet Heintunnel fietsten. Zonder zelf na te denken volgden zij hun telefoon, toch moeten we zelf ook onze hersenen blijven gebruiken, was zijn uiteindelijke boodschap.
Daarna was het de beurt aan het deelnemerscarrousel. Drie ‘gewone’ mensen kregen spreektijd. De meest opvallende was Else Baelde die vond dat wij met zijn allen veel te veel op ons mobiel zitten en hierin het fysieke contact met mensen verliezen. Ook nemen onze communicatieve vaardigheden af omdat we alles zelf opzoeken; de weg vragen is er niet meer bij en om de tien tot twaalf minuten checken we onze phone. Tijdens etentjes of in gesprekken wordt schaamteloos het scherm ter handen genomen al dan niet om de tijd te raadplegen, iets wat vroeger zo onopvallend mogelijk poogde te gebeuren op het horloge. We moeten dus minder op onze mobiel. “Om te beginnen,” zei Else, “pakken jullie in de komende pauze niet je telefoon, maar gaan jullie het gesprek aan.” Een ruis van opwinding trok door de zaal en tijdens de pauze stond iedereen gewoon weer met zijn mobiel in zijn hand. 

Spreken in het Engels 

TEDxHaarlem 2020 was tot in de puntjes geregeld. Happen en dranken zaten bij het kaartje inbegrepen en dat maakt de toegangsprijs a € 47 ,-  zeker de moeite waard. Wat opviel aan de sprekers tot dan toe was het nationale karakter. Ik miste nog een beetje de allure van de veelbekeken TED-talks die over het internet zweven. Dit doet niets af aan de sprekers, ze waren stuk voor stuk boeiend, informatief, maar toch miste ik iets. Misschien kwam dat doordat de Nederlandse sprekers zich moesten uiten in het Engels. Natuurlijk was dat goed, er valt niet veel op aan te merken, toch is het niet kunnen spreken van je moedertaal altijd net iets lastiger en misschien kwam daarom niet alles tot optimale bloei. 

Black-out

Dit kwam eens te meer naar voren bij de spreker na de pauze. Zelfbenoemd entrepreneur, en commercieel directeur van de Dutch Grand Prix, Tijmen Bos kwam minder zeker over dan de verkapte reclamefilm over de ‘magie’ van de Grand Prix Holland die hij liet zien; leuke beelden voor racefans, goedkope marketing bij TEDxHaarlem. Verder sprak hij over het miljonairschap voor zijn dertigste, droomhuis aan de Keizersgracht en maakte zijn zelfbenoemd entrepreneurship ook weinig indruk. Tel daarbij op zijn complete black-out en we zien Tijmen graag terug in de wereld van dure auto’s en dito horloges. Dat TEDxHaarlem 2020 een breed scala bood van sprekers toonde ook het volgende clowneske optreden. Twee mensen van De Lachclub probeerden met hardop lachen de zaal op humoristische wijze in de staat van beroering te krijgen. Leuk voor velen, en wellicht past het goed bij de filosofie van TEDx om iedereen een kans te geven, ik hoopte nog steeds op intellectueel vuurwerk. 

TEDxHaarlem 2020
We moeten anders met ons klimaat om gaan

Wachten beloond

Gelukkig kreeg TEDxHaarlem 2020 het cachet dat het verdiende met de laatste twee sprekers. Allereerst sprak klimatoloog Ernst-Jan Kuiper in feilloos Engels over zijn werkzaamheden als woordvoerder van de Nederlandse tak van Extinction Rebellion. Deze wereldwijde organisatie zet zich actief in om overheden bewust te maken van de klimaat- en ecologische crisis, zij willen radicale verandering. In zijn heldere betoog trok hij de zaal naar zich toe, her en der een kleine hapering in zijn stem, toonde eerder de menselijkheid van zijn rede dan onkunde.
De grande finale was voor een grande dame. Jaya Balou wist in haar moedertaal een van de moeilijkste natuurkundige onderwerpen uit te leggen en zo kan ik vertellen dat kwantummechanica niets meer is dan twee deeltjes die op enkele kilometers afstand hetzelfde bewegen. Dit gegeven gaat binnen enkele jaren een ware digitale revolutie teweegbrengen omdat de de basiskeuze van één of nul uitgebreid wordt tot een keuze van vier (de computertaal bestaat in de basis uit enen en nullen). Ok, misschien moet ik de rede nog eens terugkijken. Gelukkig komen de video’s snel online.

Meer Haerlems Bodem? Check hier HB de podcast #70

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here