Heb je wel vakantie als je niet ‘op vakantie’ gaat? Je vakantie ‘thuis doorbrengen’, brengt meestal de vraag boven naar een reden voor die beslissing.

De Engelsen die veel rare dingen doen, zoals links rijden, afstand in ‘inches’ meten en uit Europa willen, hebben dit probleem veel minder. Zij spreken over ‘holiday’ in plaats van ‘vakantie’. En hoewel dat letterlijk ‘heiligendag’ zou betekenen, is het grotere verschil met ‘vakantie’ vooral dat het woord op z’n minst zoiets als ‘bijzondere dag’ betekent.

Zoals je van een stadsdominee mag verwachten, ben ik groot voorstander van ‘bijzondere’ dagen, zelfs ook van ‘heilige dagen’ zoals de Engelsen. Niet omdat ik een lijstje heiligen heb die ik op die dagen zou willen vereren, maar juist omdat ik geloof dat het heilige een onderbreking van het ‘gewone’ is. Tussen alle gewone dagen, hebben we ‘heilige’ dagen nodig. Dat maakt de gewone dagen gewoon gewoon en de bijzondere dagen bijzonder, zelfs als we niet van plan zijn in een vliegtuig naar een bijzondere bestemming te stappen of met elastiek van een bijzonder hoge brug te springen. Bijzonder is simpelweg datgene dat niet alledaags is.

In onze tijd lijken we dat anders te zien: zondag als heilige dag, vinden we maar beperkend en saai. Dat komt omdat we binnen en buiten de kerk de zondag onbewust als een ‘kerkdag’ zien, in plaats van een ‘heilige dag’. En de politiek hoopt regelmatig stemmen te winnen door er zoveel mogelijk een ‘gewone’ dag van te maken. Het gevolg is dat in een ‘normale’ stad, de winkels op zondag ‘gewoon’ open zijn. Hooguit is dat op de Biblebelt nog een dingetje. Wie scherp kijkt (zoals bijvoorbeeld Daniël Maissan), ziet dat ook in Haarlem de maandag de nieuwe zondag aan het worden is. Alleen is dat geen heilige dag meer, maar alleen nog maar een dag voor winkeliers en anderen om even uit te rusten.

Zo is het eigenlijk ook met onze vakantie: niet meer een zondag, maar een maandag. Niet meer heilig, omdat we geloven dat het alledaagse zo nu en dan onderbroken moet worden, maar noodzakelijk, omdat we het alledaagse anders niet meer trekken. Het verschil lijkt subtiel, maar is fundamenteel. We gunnen elkaar de lege ruimte niet meer, maar vinden dat je het moet verdienen.

Vakantie (van het Latijnse woord ‘vacare’, dat loslaten betekent of laten gaan) moet geen voorrecht worden alleen voor mensen die vakantiegeld krijgen of er genoeg geld voor hebben. Vakantie betekent: heilige dagen. Het is de eeuwenoude wijsheid dat het gewone en het bijzondere elkaar moeten kunnen afwisselen, want iedere dag feest, is eigenlijk nooit feest.

Meer Tom de Haan? Lees zijn column over consumeren.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here