Een korte flashback naar de verkiezingen van 2017; het was best een beetje spannend en de uitslagen brachten een verschuiving teweeg in politiek Den Haag. VVD verloor 8 zetels maar bleef de grootste partij. GroenLinks won er 10 en was daarmee eigenlijk de grote winnaar, maar PVV-leider Geert Wilders waande zich met 20 zetels de Koning van het Binnenhof. Meest opvallend was misschien wel het enorme verlies van 29 zetels voor de PvdA. Die werden daarmee zo ongeveer van de politieke kaart geveegd.

Andere wereld

We zijn vier jaar verder en de wereld is onherkenbaar veranderd. Een pandemie die ziekenhuizen doet overlopen met patiënten en overspannen zorgpersoneel. Supermarkten vol verplichte mondkapjes en horeca-ondernemers die het water aan de lip staat.  Thuiswerkende ouders die met krijsende kinderen in een Zoom-meeting zitten. Eenzame jongeren die in protest tegen de avondklok alles kort en klein slaan. Black Lives Matter, 5G-zendmasten, demonstraties, vaccinaties en, oh ja, was er niet ook nog iets met een toeslagenaffaire?

Op naar het stembureau

Met al deze ontwikkelingen in gedachten gaat Haerlems Bodem op woensdagochtend 17 maart 2021 bij de uitgang van het stembureau in het stadhuis staan. We vragen de mensen die naar buiten komen: ‘Hebben de gebeurtenissen van het afgelopen jaar en de manier waarop de politieke kopstukken hiermee omgingen, invloed gehad op jouw stemgedrag?’ Dit waren de reacties.

Stembureau Haarlem Stadhuis tijdens verkiezingen 2021

Niet veranderd

We ontmoeten Marjolein (41). Zij vertelt: “Het heeft mijn stemgedrag niet beïnvloed. Ik laat me niet leiden door de waan van de dag en ik zou anderen willen aanraden dat ook niet te doen. Marissa (45) en Laura (32) zijn het daarmee eens. Laura: “Er zijn onderwerpen die ik veel belangrijker vind. Zoals het milieu. Dat is niet veranderd en daarom stem ik nog steeds op dezelfde partij.” Marissa: De partij waar ik op stem heeft zich wat mij betreft dit afgelopen jaar juist sterker geprofileerd. Daardoor ben ik nog meer overtuigd van mijn keuze dan daarvoor.”

Julia (20) zegt: Ik zie in mijn omgeving wel mensen die hun keuze echt baseren op zaken als ‘welke partij wil dat de kroegen snel weer open gaan’. Persoonlijk vind ik dat niet zo belangrijk. Ik kijk meer naar de problemen die op de lange termijn moeten worden aangepakt. Dat heeft dan ook mijn keuze bepaald.” Robert (54) en Agnes (50) komen samen naar buiten. Zij hebben wel even getwijfeld deze keer. Robert: “Je zag mensen die je voorheen nooit hoorde, ineens heel sterk naar voren treden. Maar uiteindelijk kiezen we toch vanuit onze basisprincipes. En dat is nog steeds bij dezelfde partij.”

Kiezers die twijfelden bij het stembureau in Haarlem
Robert en Agnes twijfelden. “Mensen die je voorheen nooit hoorde, komen nu ineens sterk naar voren.”

De 18-jarige Olivier ging vandaag voor het eerst in zijn leven naar de stembus. Hij heeft zich in het afgelopen jaar behoorlijk verdiept in de politieke gebeurtenissen. “Ik heb ook de Stemwijzer ingevuld maar die heeft mijn beslissing eigenlijk niet beïnvloed. Ik heb artikelen gelezen en Kamerdebatten gevolgd. Het is interessant om te zien hoe partijleiders zich gedragen als ze écht in de Kamer aan het werk zijn. Ik heb af en toe wel getwijfeld, maar uiteindelijk sta ik achter de keuze die ik heb gemaakt.”

Haarlemse kiezer bij het stembureau
Olivier stemt voor het eerst maar wel bewust.

Wel veranderd

Er zijn ook mensen die wel anders hebben gestemd dan voorheen.

Michael (43); “Ik stem normaal rechts-georiënteerd maar ben deze keer wat meer naar links verschoven. De partij waarop ik nu heb gestemd, vertegenwoordigt voor mijn gevoel veel meer de waarden die ik belangrijk vind.” Zijn vriendin Daniëla stemde altijd al wat linkser en voegt lachend toe: “Hij stemt nu op dezelfde partij als ik. Eigenlijk leidt de situatie dus tot nog meer saamhorigheid tussen ons.”

Kiezer die voorheen rechts stemde switcht naar links
Arjan: “Ik geloof dat D66 wel eens een hele sterke partij kan worden.”

Arjan (52) is stellig. “Ik stemde altijd VVD maar voor mijn gevoel zeggen die nu op alles ‘ja’ en doen ze op alles ‘nee’. Deze keer gaat mijn stem naar D66. Ik verwacht dat die partij met mevrouw Kaag aan het roer, nog best eens een hele sterke partij kan worden in de Tweede Kamer.”

Singrid (50) is ook geswitcht en heeft deze keer heel bewust onderzoek gedaan voor ze haar keuze maakte. “Ik heb de debatten gevolgd, zes stemwijzers doorlopen en zelfs vanochtend ben ik nog even naar de website gegaan van de partij waarop ik wilde stemmen. Gewoon om het programma nog even kritisch te bekijken. Ik heb een aantal punten die ik belangrijk vind en ik wilde deze keer ook mijn stem aan een vrouw geven. Er staan nu echt een paar hele slimme, sterke vrouwen op de lijst.”

Kiezers vertellen over hun stemkeuze
Singrid, Julia en Laura vertellen ons hoe ze tot hun uiteindelijk keuze zijn gekomen.

Anders dan anders

Opvallend veel mensen geven aan wel getwijfeld te hebben. Bijvoorbeeld doordat ze een partijleider van een andere partij heel sterk uit de hoek zagen komen. Of omdat sommige partijen zich ineens toch anders te leken profileren dan voorheen. Sommige mensen zeggen ook meer strategisch te hebben gestemd dan ze vroeger deden. Al met al lijken deze verkiezingen best wat los te maken. Nu afwachten of en hoe zich dat gaat vertalen in de uitslag. 

Wil je meer Haerlems Bodem? Lees dit artikel dan eens.

Fotografie: Sandra Reeb-Gruber

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here